W latach 90. nazwisko modelki mogło przyciągać uwagę równie skutecznie jak nazwa domu mody. Naomi Campbell, Linda Evangelista czy Cindy Crawford były rozpoznawalne nie tylko z wybiegów i okładek: pojawiały się w teledyskach, reklamach i telewizji. Każda wnosiła do tej epoki coś innego. Dlatego za dzisiejszym hasłem „styl supermodelki” kryje się znacznie więcej niż jeden sposób ubierania się.
Moment, w którym wybieg spotkał popkulturę
Dobrym początkiem tej historii jest styczniowa okładka brytyjskiego „Vogue’a” z 1990 roku. Peter Lindbergh sfotografował na niej Naomi Campbell, Lindę Evangelistę, Christy Turlington, Cindy Crawford i Tatjanę Patitz. Ta sama piątka wystąpiła później w teledysku George’a Michaela „Freedom! ’90”. Jeszcze innym obrazem epoki stał się finał pokazu Versace na sezon jesień-zima 1991/1992: Campbell, Evangelista, Turlington i Crawford szły razem przy dźwiękach tego utworu.
Składu słynnej okładki nie należy jednak mylić z tak zwaną „wielką szóstką”. Pod tym określeniem wymienia się zwykle Campbell, Evangelistę, Turlington, Crawford, Claudię Schiffer i Kate Moss. Schiffer i Moss nie pozowały do zdjęcia Lindbergha; była na nim za to Patitz. To rozróżnienie pokazuje, jak łatwo jedna lista może przesłonić bardziej złożoną historię dekady.
Naomi Campbell: wybieg jako scena
U Campbell trudno oddzielić ubranie od sposobu, w jaki je prezentowała. Pewny krok i energia sprawiały, że jej wyjścia na wybieg były wydarzeniem samym w sobie. Pokazywała kolekcje Versace, Vivienne Westwood i Johna Galliano, a udział w „Freedom! ’90” przeniósł tę obecność także do popkultury. Jej kariera miała jednak jeszcze jeden wymiar: mimo osiągniętej pozycji mierzyła się w branży z barierami związanymi z kolorem skóry.
Linda Evangelista: zamiast jednego wizerunku – ciągła zmiana
Krótkie cięcie z 1988 roku zyskało przydomek „The Linda”, ale nie zamknęło Evangelisty w jednej fryzurze. Później eksperymentowała między innymi z rudymi włosami, blondem i sposobami ich układania. Przed aparatem równie łatwo odnajdywała się w klasycznej elegancji, jak w bardziej teatralnych wcieleniach. To ona przypomina, że znakiem rozpoznawczym supermodelki mogła być nie stałość, lecz umiejętność przemiany.
Cindy Crawford: dżinsy, MTV i Pepsi
Crawford należała do świata pokazów, lecz trafiała również do odbiorców, którzy nie śledzili mody. Prowadziła program MTV „House of Style” i wystąpiła w szeroko rozpoznawalnej reklamie Pepsi. W tej ostatniej miała na sobie dżinsowe szorty i biały podkoszulek – zestaw daleki od widowiskowych kreacji Versace. Właśnie w tym kontraście mieści się ważna część jej wizerunku: obok wybiegu była też swoboda codziennego ubrania.
Christy Turlington: spokojniejsza strona dekady
Turlington była zarówno na okładce Lindbergha, jak i w pamiętnym finale Versace. Równolegle jej wizerunek utrwalała wieloletnia współpraca z Calvinem Kleinem. W 1988 roku po raz pierwszy została twarzą zapachu Eternity. Kampanie tej marki stanowią kontrapunkt dla bardziej widowiskowych obrazów lat 90. – pokazują estetykę powściągliwą, opartą na oszczędniejszym wyrazie.
Claudia Schiffer: między Guess a Chanel
Zdjęcia Ellen von Unwerth dla Guess i współpraca z Karlem Lagerfeldem oraz Chanel wyznaczają dwa ważne konteksty kariery Schiffer. Z jednej strony były zmysłowe kampanie fotograficzne, z drugiej – wybiegi wielkiego domu mody. Ta rozpiętość tłumaczy, dlaczego nie da się sprowadzić jej do jednego obrazu, choć należy do najczęściej wymienianych twarzy dekady.
Kate Moss: minimalizm nie wykluczał imprezowego błysku
Kampania dżinsów Calvina Kleina z 1992 roku związała Moss z surowszą, minimalistyczną estetyką lat 90. Inaczej wyglądał jej styl poza planem zdjęciowym. Na przyjęciu agencji Elite w 1993 roku pojawiła się w srebrzystej, prześwitującej sukience na cienkich ramiączkach. Takie sukienki, inspirowane bielizną, nazywa się slip dress. Obydwa obrazy – oszczędna kampania i wieczorowa stylizacja – należą do historii Moss. Wybieranie tylko jednego z nich spłaszcza ją do gotowej etykiety.
Tatjana Patitz i Helena Christensen: historia nie kończy się na „szóstce”
Patitz była bohaterką okładki brytyjskiego „Vogue’a” z 1990 roku i wystąpiła w „Freedom! ’90”. Pominięcie jej tylko dlatego, że nie figuruje w popularnej „wielkiej szóstce”, zostawiłoby lukę w opowieści o dwóch przełomowych obrazach epoki.
Helena Christensen pokazuje z kolei, jak mocno światy mody i muzyki przenikały się w tamtych latach. Chodziła w pokazach między innymi Versace, Diora i Chanel, a w 1991 roku wystąpiła w teledysku Chrisa Isaaka „Wicked Game”. To właśnie z takich różnych ścieżek – pokazów, zdjęć, reklam i klipów – składał się status supermodelki lat 90.
